Islomxoʻja minorasi va madrasasi

Minora va madrasani Muhammad Rahimxon II va keyinroq uning oʻgʻli Isfandiyorxonning bosh vaziri Islomxoʻja qurdirgan. U soʻnggi xonlik davrining islohotchisi edi: Yevropa uslubidagi maktab, kasalxona, pochta va telegraf ochilishiga homiylik qilgan, Rossiyaga safar qilgan. Islohotlar unga mutaassib ruhoniylar va zodagonlar orasidan dushmanlar orttirdi va 1913-yilda u, aytilishicha, xonning xabardorligi bilan oʻldirildi. Uning 1910-yilda qurib bitkazilgan binolari eski Xivaning soʻnggi yirik yodgorliklaridir.

Minora

Minora poydevori bilan birga taxminan 56,6 metrga koʻtariladi va devorlardan ancha uzoqdan ham koʻrinib turadi. U yuqoriga qarab sekin ingichkalashib boradi, feruza va oq sirlangan koshin hamda oddiy gʻisht qatlamlari almashib keladi – unga yoʻl-yoʻl koʻrinish beradigan ham shu; tepasini ravoqli tuynuklari bor fonus toj qilib turadi. Kuzatuv maydonchasi taxminan 45 metr balandlikda. Ichkaridagi zina tor, qorongʻi va tik, koʻpchilik hisob-kitoblarga koʻra 118 ga yaqin pogʻonadan iborat; koʻtarilish oʻn daqiqacha vaqt oladi va tor joylarda oʻzini noqulay his qiladiganlar uchun emas.

Tepadan butun Ichan qalʼa koʻrinadi: yassi tomlar va gumbazlar, devorlar chizigʻi, gʻarbda Koʻhna Ark, undan narida esa choʻlgacha choʻzilgan Xorazm vohasining yashil dalalari.

Madrasa va uning muzeyi

Yonidagi madrasa Xivaning muhim madrasalari ichida eng kichigi boʻlib, talabalar hujralari bilan oʻralgan kamtarona hovliga ega. Bugun unda Amaliy sanʼat muzeyi joylashgan: Xorazmning oʻymakor yogʻoch eshik va ustunlari, metall buyumlari, kulolchiligi, kashtalari va gilamlari.

Tomosha qilish

Havo tiniqroq va zinada odam kamroq boʻlgan ertalab yoki shahar uzra uzun soyalar tushadigan kech tushda koʻtariling. Yozda tushga borib minora ichi issiq boʻladi. Tepada buyumlaringizni mahkam ushlang: tuynuklar keng.